لیزر یك نوع نور برانگیخته شده و پرانرژی است كه در شرایط عادی در طبیعت دیده نمی*شود ولی با تكنولوژی و وسایل خاص می*توان آن را ایجاد كرد. لیزر با نور معمولی تفاوت*هایی دارد كه این ویژگی*ها باعث توانایی و كاربردهای خاص لیزر می*شود.
كاربرد لیزر در پزشكی و از جمله بیماری*های پوستی از حدود ۴۰ سال پیش به صورت تحقیقاتی شروع شده و با آمدن دستگاههای جدیدتر كه مؤثرتر و كم عارضه*تر هستند جایگاه ویژه و وسیعی در درمان بیماری*ها، پیدا كرده است.
مكانیسم اثر لیزر جذب انرژی نورانی توسط مولكول*های بافتی است. همانطوری كه در اثر تابش نور خورشید اشیاء به تدریج گرم می*شوند، تابش لیزر نیز باعث گرم شدن، داغ شدن و نهایتاً تخریب بعضی مولكول*های حساس بافتی می*شود.
از آنجایی كه لیزر تك طول موج است، فقط باعث داغ شدن و تخریب ساختمان*های خاصی می*شود. در حالی كه افزایش حرارت در ساختمان*های مجاور كه حساس نیستند زیاد قابل توجه نیست. لذا با انتخاب لیزر مناسب و با دانستن ویژگی*های بافتی می*توان ضایعه مورد نظر را تخریب كرد در حالی كه كمترین صدمه ممكن به ساختمان*های مجاور آن وارد شود. به طور مثال لیزری كه طول موج حدود ۵۸۵ نانومتر می باشد (Pulse dye Laser) بیشتر روی ساختمان عروقی اثر می*كند. لذا در مورد عروق واریسی پوست، ضایعات همانژیومی و لكه*ها و خال*های عروقی به كار می*رود.
●كاربرد لیزر در بیماریهای پوستی و زیبایی
به طور كلی كاربردهای لیزر را به شكل زیر می*توان دسته*بندی كرد: درمان ضایعات و خال*های عروقی كه معمولاً رنگ این ضایعات قرمز روشن یا تیره است. درمان انواع ضایعات رنگی و رنگدانه*ای پوست كه شامل خال*های رنگی پوست و خالكوبی ها می*شود، درمان و كاهش موهای زائد و ناخواسته بدن، كاهش چین و چروك، فرورفتگی ها و جای زخم*های ناشی از بعضی بیماریهای پوستی از قبیل آكنه.
درمان بعضی از انواع بیماریهای پوستی از قبیل زگیل، جای زخم های برجسته و خارش دار (كلوئید)، ترك*های پوستی ناشی از حاملگی و چاقی (Striae) و ترمیم زخم و همچنین استفاده از آن به عنوان وسیله*ای برای برش بافت از كارایی*های مهم این پدیده است.
●انواع دستگاههای لیزر و كاربرد آنها
برای درمان ضایعات عروقی كه شامل رگ*های واریسی پوست (درصورت، اندام ها و بدن)، لكه های قرمز عروقی و خال*های عروقی (ماه گرفتگی های قرمز) و بعضی تومورهای عروقی (گرانولوم پیوژنیكوم) است، لیزرهای (Pulse dye laser)P.D.L، Nd-YAG، آرگون قابل استفاده هستند كه P.D.L مناسب تر است.
برای درمان خال*ها و لكه*های تیره پوستی (ماه گرفتگی آبی و یا قهوه*ای)، خالكوبی ها (آبی، سیاه، گاهی قرمز) از انواع این لیزرها می*توان استفاده كرد:
برای درمان و كاهش موهای ناخواسته نیز از انواع لیزرهای Ruby laser، Alexandrite، Diode، Nd-YAG می توان استفاده نمود. همچنین یك سیستم جدید به نام (I.P.L) Intense Pulse Light كه نور پرانرژی معمولی است و از جنس لیزر نیست در كاهش موهای ناخواسته مؤثر است اما تأثیر لیزر در كاستن موهای زائد، دائمی نمی باشد.
برای كاهش چین و چروك و فرورفتگی های جای زخم آكنه و سایر بیماریها می توان از لیزرهای CO۲ و Erbium YAG استفاده كرد.
لیزر CO۲ پوست را عمیق تر می*تراشد و در كاهش چین و چروك مؤثرتر است ولی عوارض آن از جمله ایجاد جای زخم و لكه های تیره شایع تر است، لذا برای كاهش عوارض ناخواسته، Erbium YAG مناسب تر است. نتیجه این لیزرها هیچ كدام صددرصد نیست، ولی در كاهش عمق چین و چروك و زخم ها مؤثر هستند.
انواع مختلف لیزر در درمان بیماریهای مختلف پوستی كاربرد دارند ولی باید توجه داشت كه برای این بیماریها، درمان*ها و روش*های دیگر و ارزان*تر نیز وجود دارند، لذا در صورت عدم موفقیت سایر روشها می توان نتایج لیزر را نیز امتحان كرد. Q- Switch Ruby, Q- Switch Alexandrite, Q- Switch Nd-YAG
پاسخ با نقل قول
بوک مارک ها